Cultionary

Aantal leden: onbeperkt
Groepen: van 3 tot 4 personen
Aantal begeleiders: afhankelijk van het aantal leden
Taakomschrijving van de begeleiders:

• De begeleiding stelt op voorhand een lijst van woorden op die de leden moeten tekenen.
• Gedurende de teken-activiteit voorziet één leid(st)er de tekenaars van woorden, noteert iemand de punten en zorgt er voor dat de leden de opdracht goed uitvoeren.
• Gedurende het discussiemoment (na tentoonstelling tekeningen) treedt iemand van de leiding op als gespreksleider, de anderen bewaken mee de sfeer waarin het gesprek dient te verlopen.
  

Thema: zingeving
Soort activiteit: gespreksmethodiek

1. tekeningen laten maken met opgegeven woorden

Maak groepjes van 3 tot 4 personen. Roep één iemand van elk groepje bij je en toon hen een woord. Deze tekenaars gaan terug naar hun groep en proberen het woord te tekenen. Het is niet toegelaten om nummers, vlaggen of monetaire symbolen te tekenen (anders wordt het te gemakkelijk), noch is het niet toegestaan om woorden op te schrijven, of te praten tenzij het is om te bevestigen dat het antwoord correct is. De andere leden van de groep proberen te raden wat de tekening voorstelt zonder vragen te stellen.

Het eerste groepje dat het woord raadt, laat dit weten en scoort een punt. Een andere tekenaar van elk groepje gaat naar de leiding om een nieuw woord te krijgen.

2. tentoonstelling van de tekeningen

Eens alle woorden getekend werden, vraagt de leiding aan de groepjes om de juiste woorden onder elk van hun tekeningen te plaatsen (of ze nu af zijn of niet). Alle tekeningen worden dan tentoongesteld voor iedereen om te vergelijken, de verschillen te bespreken in interpretatie en de verschillende beelden die gelinkt worden aan de woorden.

3. gesprek over de tekeningen en over stereotypen

De leiding houdt dan een ‘debriefing’. Deze activiteit hoeft niet beperkt te blijven tot de tekeningen. De groep dient na te denken over de risico’s gerelateerd aan stereotypen en de redenen achter het beeld dat we hebben van anderen.

Begin met de deelnemers te bevragen of ze de opdrachten moeilijk vonden en waarom. Vraag hen daarna om de tekeningen te bestuderen en de verschillende beelden gekoppeld aan de woorden te vergelijken. Vraag hen of ze vinden dat de beelden kloppen met de werkelijkheid en bevraag de tekenaars naar hun beeldkeuze om de woorden uit te beelden.

De groep kan dan de beelden bespreken:

• Zijn ze positief of negatief?
• Welk effect hebben de beelden op onze relatie met de bedoelde mensen?
• ...

En over de oorsprong van de stereotypen: de rol van de media, onze opvoeding, onze familie, de groep zelf, ...

Bemerkingen

Woordsuggesties:
Racisme, verschil, discriminatie, anti-semitisme, vluchteling, conflict, Europeaan, nationaal, boer, arm, moslim, homo, gelijkheid, HIV positief, zigeuner, Japanner, Rus, Afrikaan, Arabier, mensenrechten, Amerikaan, media, toerist, solidariteit, blind, liefde, … !: Je kan ook de naam van een minder gekende gemeenschap (bv. de inwoners van Slovenië, Moldavië, San Marino, …) opnemen in de lijst. Dit om te tonen dat we zelden stereotype gedachten hebben over mensen waar we weinig contact mee hebben.

Gedurende de ‘debriefing’:
Vermijd de veroordeling van stereotypen van de deelnemers. De evaluatie en bespreking moet bijdragen tot het verstaan van stereotypen (ideeën die weinig te doen hebben met de werkelijkheid). Met de jongste takken (Welpen) is het niet mogelijk om dezelfde diepgang te bereiken. Het is echter mogelijk om de kinderen hun mening te laten uiten over de betekenis van een stereotype en op de mogelijke gevolgen dat dit kan hebben op hun relatie met anderen.

• een lijst met woorden om te illustreren
• een whiteboard en stift om de scores te noteren
• papier en stiften voor de tekeningen
• plakband of punaises om de tekeningen van de groep op te hangen

Bronvermelding: Scouts & Guides Pluralistes de Belgique, Animer SPI - vivre les différences, fiche A08, 2004
Zij haalden de mosterd dan weer bij Brander P. e.a., educational kit All different All equal Education pack: ideas, resources, methods and activities for informal intercultural education with Young people and adults, Strasburg: European Youth Centre, 1995 ( © Council of Europe)

Doelstelling van het spel: stil staan bij de risico’s gerelateerd aan stereotypen (en de oorsprong van deze stereotypen)
Inhoudelijke doelstelling van het spel:

• Iemands waardensysteem verrijken en structureren door het ontdekken en analyseren van stereotypen, beelden en andere opgebouwde vooroordelen.
• Begrijpen hoe stereotypen werken.
• Creativiteit en spontaniteit in een groep genereren.