Wet & belofte bij V/G's-Juniors

Uit FOSwiki


Deze pagina is een onderdeel van de pagina Wet & belofte.

“Wet en Belofte” is een methodiek die draait rond engagement. De wet is een groepsengagement en de belofte is een persoonlijk engagement.

Wet en Belofte gaan gepaard met bezinning. Via symbolen denken we na over ons engagement binnen scouting. Vooraf kan je een louteringsmoment inbouwen.

Voorbeeld: een verblijf in de zweethut geeft je een gevoel van vrijheid en zuiverheid.

Wet

De “Wet” is misschien niet de meest aangename term. Wetten klinken nogal opgelegd. We zouden kunnen proberen om een andere term te plakken op dit groepsengagement.

  • We vinden het belangrijk dat de V/G’s een eigen inbreng hebben in de Wet, dat ze eigen thema’s kunnen aanreiken. Als inspiratie gebruiken we uiteraard ook de bestaande wet.
  • We stellen de vraag hoe we met de groep omgaan met bepaalde waarden.
  • De wet moet een aantrekkelijke tekst zijn. Hij moet toegankelijk en zichtbaar zijn (bvb. in het lokaal). Niets zegt dat de wet alleen een tekst moet zijn. Ook een aantal kernwoorden kunnen een sterke boodschap vormen.
  • De wet moet fris in het geheugen zitten. Het heeft geen zin om de wet af te leggen en er dan niks meer mee te doen. Je kan ze daarom best geregeld integreren in het spel, tijdens het kampvuur e.d.
  • Als er een eindtekst (of boodschap) is, kan je dit bezegelen in een groepsmoment. Je kan een soort van gedenkteken (monument) bouwen om de wet tastbaar (en zichtbaar!) te maken. Een kunstwerk in klei, een groepsfoto e.d. behoren tot de mogelijkheden.
  • Heel deze methodiek moet afgesloten worden door een plechtig moment, waarbij de groepsleden worden bedankt voor hun inzet en hun inbreng.

Belofte

De belofte is je persoonlijke engagement t.o.v. de groep. Qua timing is het belangrijk dat ze niet te laat op het jaar komt. Nadat de wet is besproken, wordt het stilaan tijd om de belofte voor te bereiden. Een vast moment is niet zo makkelijk vast te leggen, omdat groepsvorming nogal onvoorspelbaar is.

  • De belofte moet uit jezelf komen. Het gaat over de driehoek Ik, Scouting en Maatschappij. Het gaat om waarden.
  • De belofte moet geformuleerd worden als een uitdaging. Een uitdaging die deels uit jezelf komt, en die je deels van anderen ontvangt.
  • De belofte is concreet en persoonlijk. Zorg voor een veilige sfeer waarin mensen dit persoonlijke engagement kunnen opnemen zonder gekwetst of uitgelachen te worden. Zorg ervoor dat je niet overdrijft. Het is niet de bedoeling dat iedereen zijn diepste zielenroerselen blootlegt.
  • De leiding kan meedoen en ook een belofte afleggen
  • De leiding geeft feedback op de belofte
  • Het moet mogelijk zijn dat de gasten een stukje van hun belofte voor henzelf houden en niet alles met de groep delen.
  • Het is niet de bedoeling dat anderen op de beloftes van hun takgenoten reageren of er feedback opgeven.
  • Je houdt de belofte het best op een inspirerende plek: aan het kampvuur, tijdens een nachtelijke wandeling,… In elk geval in de natuur!

Timing

Wet en belofte zijn wederkerend. Het groepsengagement neem je eerst, bij het begin van het scoutsjaar. Uiteraard moet er eerst sprake zijn van een groep (cf. supra)

  • Als aanbeveling geven we mee dat de wet bes vóór nieuwjaar wordt afgelegd, bvb. tijdens een herfstweekend. Als je een overnachting kan meepikken, is dat altijd mooi meegenomen, omdat je dan een andere sfeer creëert. Maar het is ook perfect mogelijk om een goede belofte af te leggen tijdens een (of twee) gewone weekendvergadering.
  • Voor de belofte is een weekend erg aanbevelenswaardig. De knusheid van een winterse periode is mooi meegenomen (vb. krokusvakantie). Voor de belofteaflegging is een intieme sfeer immers cruciaal.
  • Op paaskampen of andere weekends kan je Wet en Belofte opfrissen en koppelen aan activiteiten
  • Op zomerkamp evalueer je de beloftes, zonder met de individuele VG’s af te rekenen. Je evalueert ook waar je bent geraakt met de groep en staat stil bij een aantal dingen.
  • Je sluit het geheel van Wet en Belofte af met een spetterend bedankingsmoment. Je beloont de inzet van de gasten en geeft ze waardering voor hun engagement en voor wat ze persoonlijk en als groep hebben bereikt. Dit moment is de kers op de taart.

3.4. Ceremonies: Wet en belofte Ongetwijfeld heb je wel al eens gehoord van de scoutswet en de scoutsbelofte. Ook de V/G- Juniortak hebben een specifieke W&B. De wet en de belofte kaderen binnen de waarden van FOS Open Scouting. Het is een methode om aan engagementswerking te doen, zowel op groepsniveau (de wet) als op individueel niveau (de belofte).

Engagementswerking Met W&B stimuleer je de V/G- Juniors om engagementen op te nemen. De hele groep neemt samen enkele engagementen op en elke V/G- Junior neemt ook individueel engagementen op die de hele groep ten goede komen.

Meer dan engagementswerking alleen… Door de methode te hanteren prikkel je de V/G- Juniors om verscheidene engagementen aan te gaan. Op zich al heel wat, want zo’ n groep motiveren is zeker niet eenvoudig.

Maar met W&B kan je nog meer bereiken: het zijn uitgelezen momenten om met je V/G- Juniors eens te bezinnen, over wat dan ook. Bezinning is iets waar de V/G- Juniors hard mee bezig zijn: grote levensvragen (maatschappij, de dood, religie, …), hun imago, hun plaats binnen de groep, te maken keuzes op school en ga zo maar verder. Het is dus dé leeftijd waarop er echt een nood is aan zulke momenten.

De wet gebeurt door en voor de V/G- Juniorgroep. Het is de verantwoordelijkheid van elke V/G- Junior om het genomen groepsengagement na te komen, wat op termijn de groepsband ten goede kan komen. De belofte is echter een individueel engagement waar elke V/G- Junior op eigen houtje voor kiest en zelf de verantwoordelijkheid erover draagt. Met W&B kan je met andere woorden ook aan solidariteit, zelfwerkzaamheid, teamwork en medebeheer en medeverantwoordelijkheid van de jongeren werken, allemaal waarden, fundamenten van FOS Open Scouting.

Vorm Waarschijnlijk ken en gebruik je het wel, maar hieronder geven we ze nog even mee: Wet 1. Een gids, een scout, een junior is eerlijk 2. Een gids, een scout, een junior eerbiedigt de overtuiging van anderen 3. Een gids, een scout, een junior maakt zich nuttig 4. Een gids, een scout, een junior is een vriend van allen 5. Een gids, een scout, een junior is vriendelijk en hoffelijk 6. Een gids, een scout, een junior kan gehoorzamen 7. Een gids, een scout, een junior staat open voor de natuur en is milieubewust 8. Een gids, een scout, een junior houdt vol 9. Een gids, een scout, een junior is ijverig 10. Een gids, een scout, een junior is zelfbewust en heeft eerbied voor zichzelf en voor de anderen.

Belofte Ik beloof, op mijn eer, te trachten: - trouw te zijn aan een hoger ideaal, onze groep en de democratie - de gidsen (scouts-, junioren-) wet na te leven - te helpen waar ik kan

Natuurlijk schuilt er veel meer achter die W&B dan die zinnetjes alleen, ze dienen beschouwd te worden als aanzet, inspiratie om de methode uit te werken.

Die methode spreid je best uit over het gehele scoutsjaar. Ze heeft meer kans op slagen als je er met de V/G- Juniors regelmatig op terugkomt, als het een vast gegeven is binnen je jaarprogramma.

De wet: een voorbeeldmethodiek Eens je VG- Juniors elkaar al wat beter kennen, de tijd hebben gehad om aan het nieuwe scoutsjaar, de nieuwe groep en de nieuwe tak te wennen kan je van start gaan met W&B- werking. In eerste instantie kan je best met de wet beginnen. Samen met je V/G- Juniors afspraken maken en engagementen nemen voor het verdere scoutsjaar:

Op een rustig inspirerend moment biedt je hen een aantal zinnen, stellingen aan. Uiteraard slaan deze op zogenaamde groepsengagement. Zo kan je hen onder andere de 10 punten van de scoutswet voorleggen, maar even goed nog vele anderen die jou toepasselijk lijken voor je V/G- Juniorgroep.

Je kan hen vervolgens individueel laten bezinnen over die ‘wetten’, ze mogen er ook zelf bijmaken. Uiteraard help je hen als leid(st)er een handje indien nodig. Dit hoeft helemaal niet zo lang te duren. Na een korte onderbreking (b.v. een klein actief spelletje) kom je terug samen met de ganse groep. Je overloopt de geponeerde zinnen, stellingen en ook de door de V/G- Juniors uitgedachte puntjes komen aan bod. Tracht hierbij zoveel mogelijk jongeren aan het woord te laten. Met z’ n allen kom je zo tot wat de groep de belangrijkste afspraken, engagementen vindt. Deze zijn dan de nieuwe “V/G- Juniorwet”. Het is een aanrader om de kersverse wet mooi en groot uit te schrijven en een zichtbaar plekje te geven in je lokaal. Zo is de wet visueel voor iedereen en kan je er later eenvoudig op terugvallen.

De belofte: een voorbeeldmethodiek Ook met de belofte (het individuele engagement) start je beter wat later op het scoutsjaar (bijvoorbeeld november- december). Op een weekend of een avondvergadering lijst je tal van positieve eigenschappen, kwaliteiten op die mensen bezitten (humoristisch, sociaal, betrouwbaar, …). Deze zijn goed zichtbaar voor alle VG- Juniors. Geef hen gerust de tijd om ze allen te overlopen.

Vervolgens start je met een heuse openbare veiling. Elke V/G- Junior beschikt over eenzelfde som geld. Met dit geld bieden ze tegen elkaar op om uiteindelijk die eigenschappen/ kwaliteiten te bemachtigen waarvan ze zelf vinden dat ze toepasselijk voor hen zijn. Uiteraard mogen ze hiervoor samenwerken. Zorg ervoor dat er ruim voldoende eigenschappen/ kwaliteiten zijn opdat iedereen na de veiling er minimum twee heeft.

Tijdens die fase weten jij en de V/G- Juniors meteen wat iemand passend vind bij zichzelf. In een tweede fase van de methodiek mogen de V/G- juniors onderling concurreren om met elkaar eigenschappen/ kwaliteiten te wisselen (bijvoorbeeld via zelfgekozen uitdagingen). Let wel, het dient steeds te gaan om een ruil, anders ontstaat het risico dat sommige V/G- Juniors zonder eigenschap/ kwaliteit vallen).

Als alles op z’ n hoogtepunt loopt staak je het spel en koppel je met de V/G- Juniors in eerste instantie terug over de zelf gekozen/ verworven kwaliteiten. Geef hen gerust de tijd om eens na te denken waarom ze net voor die kwaliteiten zijn hebben gekozen en hoe ze deze in concrete engagementen kunnen omzetten opdat het de V/G- Juniortak ten goed komt. Hierbij zullen ze waarschijnlijk hard je hulp nodig hebben, want het is allesbehalve een eenvoudige opdracht. Om het wat minder zwaar te maken onderbreek je de denkoefening best eens door een pauze in te lassen, een actief spelletje te spelen of een ander ‘luchtig’ moment te voorzien.

Als iedereen ten slotte klaar is kan je elke V/G- Junior hun zelf gekozen eigenschappen/ kwaliteiten met de daaraan gekoppelde engagementen laten voorleggen aan de gehele tak.

Om dit officieel en draagkrachtig te maken, doe je dit best aan de hand van een ceremonie. Deze ceremonie dient als middel om de methode met de beoogde waarden aantrekkelijk en bereikbaar te maken. De vorm van ceremonie kies je zelf, eenvoudig, sober, humoristisch. Hoe je het ook aanpakt, zorg vooral dat je V/G- Juniors de belofte ervaren als een belangrijk facet van de werking.

W&B, het hele jaar door Vanzelfsprekend eindigt de werking niet; engagementen kunnen immers veranderen. Zo kan je groep nood hebben aan nieuwe afspraken, een nieuwe wet. Even goed kan Marlies bijvoorbeeld haar individueel engagement bijsturen of Pieter nieuwe engagementen opnemen. Je merkt het, W&B- werking is geen eenmalig gebeuren, in tegendeel.

Je voorziet dus best enkele momenten waar je met de V/G- Juniors terugkoppelt over de W&B. Natuurlijk mooi gespreid over het werkingsjaar.

Een leuke afsluiter van het jaar kan erin bestaan dat alle genomen en verzilverde engagementen in de kijker worden gezet. Op kamp kan je een bedankingsmoment inlassen. Door middel van een spel, ceremonie bedank je elke verkenner/ gids of junior voor hun bijdrage aan de takwerking. Even goed verdient de gehele groep ook wel een verzetje. Je jaarwerking eindigen in schoonheid (met een leuke trofee) is een absolute aanrader.